AB: İran, savaşı ihraç etmeye ve mümkün olduğunca çok ülkeye yaymaya çalışarak kaos çıkarma çabasında

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, “İran’ın, savaşı ihraç etmeye ve mümkün olduğunca çok ülkeye yaymaya çalışarak kaos yaratma çabası içinde olduğunu görüyoruz. Biz ise istikrar çağrısında bulunuyoruz.” dedi.

Kallas, AB dışişleri bakanlarının Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleriyle düzenlediği olağanüstü çevrim içi toplantı öncesinde basına açıklamada bulundu.

Ana gündemin Orta Doğu’daki gelişmeler olduğunu aktaran Kallas, AB’nin ilk önceliğinin bölgede bulunan vatandaşların güvenliği olduğunu, bu çerçevede gerekli müdahale ve konsolosluk hizmetlerini organize ettiklerini bildirdi.

Kallas, “İran’ın, savaşı ihraç etmeye ve mümkün olduğunca çok ülkeye yaymaya çalışarak kaos yaratma çabası içinde olduğunu görüyoruz. Biz ise istikrar çağrısında bulunuyoruz.” diye konuştu.

Diplomatik girişimlerin önemine işaret eden Kallas, “Bu tırmanma döngüsünden çıkabilmek için diplomasiye alan açılması gerekiyor.” ifadesini kullandı.

– “İHA’ları engelleme sistemlerinin üretim süreci hızlandırılmalı”

Ukrayna’ya saldıran aynı insansız hava araçlarının (İHA) şimdi Orta Doğu’da da kullanıldığının görüldüğünü söyleyen Kallas, Ukrayna’nın bu konuda Körfez ülkelerine yardımcı olabileceğini düşündüklerini dile getirdi.

Ukrayna’nın İHA’ları engelleme ve onlara karşı korunma konusunda ciddi kapasite geliştirdiğine işaret eden Kallas, “Bu nedenle ülkelerin İHA saldırılarına karşı koyabilmesi için bu imkanları nasıl bir araya getirebileceğimizi değerlendiriyoruz. Bugünkü görüşmelerimizin özü de bu.” dedi.

Körfez ülkelerine Ukrayna’yla temas kurmaları ve bu alanda nasıl birlikte çalışabileceklerini değerlendirmeleri çağrısında bulunduklarını ifade eden Kallas, “İHA’ları engelleme sistemleri söz konusu olduğunda her iki savaşta da ciddi bir ihtiyaç var. Bu nedenle üretim konusunda bir sorun bulunuyor. Avrupa tarafında da daha fazlasını yapmamız ve özellikle İHA’lar ile İHA engelleme sistemleri konusunda süreci hızlandırmamız gerekiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

– “Deniz güvenliği konusunda son derece endişeliyiz”

Kallas, deniz güvenliği konusunda ise son derece endişeli olduklarının altını çizerek, bu nedenle Avrupa deniz unsurlarının bölgeye gönderildiğini anımsattı.

Hürmüz Boğazı’nın ve ticaret yollarının güvenliğinin hem AB hem de Körfez ülkeleri için son derece önemli olduğunu vurgulayan Kallas, “Bu yüzden ticaret yollarını açık tutmaya çalışıyoruz. Deniz misyonlarımız kapsamında yaptığımız çalışmaların amacı da bu.” diye konuştu.

Kallas, AB’nin Körfez ülkelerinden gelen petrole bağımlı olmadığını, bu nedenle arz güvenliği açısından doğrudan bir etkiden söz etmenin şu aşamada mümkün olmadığını söyledi.

Diğer taraftan piyasa fiyatlarının yükselmesiyle daha geniş etkiler olabileceğine işaret eden Kallas, “Şu an için böyle bir durum görmüyoruz, dolayısıyla paniğe gerek yok.” ifadesini kullandı.

– “İç savaş riski var”

Kallas, “Bir gün savaşın başlayıp ertesi gün demokrasinin gelmesinin o kadar kolay olmadığını da gördük. Riskler açıkça ortada. Bölgedeki ülkelerle konuştuğumuzda, İran’daki rejim liderliği ve ülkede yaşanan gelişmeler nedeniyle olası iç savaş riskinden de endişe duyduklarını dile getiriyorlar. Elbette bunun nasıl gelişeceğini kimse kesin olarak söyleyemez ancak risklerin mevcut olduğu açık.” uyarısında bulundu.

Genellikle rejimlerin dış saldırılardan ziyade içeriden sarsıldığına işaret eden Kallas, “Bununla birlikte İran’daki rejim önemli ölçüde zayıflamış durumda ve bu da İran halkına kendi geleceklerini belirleme fırsatı verebilir.” diye konuştu.

– “Savaş uzarsa Avrupa üzerindeki göç baskısı artabilir”

Kallas, üye ülkeler arasındaki bölünmüşlük hakkında ise AB’nin 27 ülkeden oluştuğunu ve geçmişte farklı krizlerde güçlü bir dayanışma sergilediğini belirterek, “Elbette bazı konularda farklı görüşler olabilir ancak sonunda üye devletler arasında dayanışma sağlanacağını düşünüyorum.” dedi.

Mülteci meselesinin de gündemde olduğuna değinen Kallas, halihazırda göç alanında hareketlenme görmediklerini kaydetti.

Kallas, “Ancak savaş uzarsa Avrupa üzerindeki göç baskısının artma riski var ve buna hazırlıklı olmamız gerekiyor. Bu nedenle işbirliği yaptığımız diğer ülkelerle de bu konuyu görüşüyoruz.” ifadelerini kullandı.