“Alzheimer” ve “Parkinson” gibi nörodejeneratif hastalıkların tedavisinde umut veren gelişme

Ankara Üniversitesi Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fikret Şahin yürütücülüğündeki çalışmada, Alzheimer ve Parkinson hastalığında 50 yıldır kullanılan ilacın bu hastalıkları nasıl tedavi ettiği ilk defa ortaya kondu.

Prof. Dr. Şahin, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Alzheimer’ın geleceğin en büyük hastalıklarından biri olduğuna, 2050 yılında yüzde 3-4 oranında herkesin bununla karşılaşacağına ve bunun sadece Amerika’da 20 trilyon dolarlık hasta bakım maliyetine sebep olacağının öngörüldüğüne dikkati çekti.

Alzheimer ve Parkinson hastalıkları dahil olmak üzere birçok nörodejeneratif hastalığın birincil oluşma nedeninin hücrede proteinin yanlış katlanması ve birikmesi olduğunu aktaran Şahin, 10 yıllık çalışmanın sonucunda bu hastalıkların oluşmasını düzeltecek bir yöntemi belirlediklerini söyledi.

Şahin, çalışmasının aslında var olan ve 50 yıldır kullanımda olan bir ilaçla ilgili olduğunu belirterek, “Konuyla ilgili tüm dünyada 200 binden fazla yayınlanan çalışma bulunmasına karşın bu ilacın nasıl etki ettiği bilinmemekte. Biz nasıl etki ettiğini bulduk. Bu etki mekanizması da aslında Parkinson’un oluşma nedenlerinin en önemlilerinden biri. Bu mekanizmayı bulduğunuzda bazı şeyler değişiyor. Tedavi şeması değişecek. Tedaviye başlangıç değişecek. Tedavi çok daha etkin şekilde yapılacak. Mekanizmanın bulunması halk sağlığı açısından çok güzel bir olay. Cevabın, Türkiye’den çıkması ayrıca güzel.” diye konuştu.

Çalışmanın sonuçlarının depresyon ve diğer mental hastalıkların tedavilerinde de etkili olacağına ve etki mekanizmalarını da gösterdiğine işaret eden Şahin, “Nörodejeneretif hastalıklar, sadece Alzheimer, Parkinson değil, mental hastalıklarla ilgili de çok önemli etki mekanizması olduğunu, major depresyon dahil daha önce araştırılmamış olan şizofrenide ve diğer mental hastalıklarda da çok etkin şekilde tedavi edeceğini düşünüyorum. Bu ortaya çıktıktan sonra kullanıma başlanması, deneysel kullanımı ve sonuçlarını klinik olarak göstermesi gerekiyor. Onu da planlıyoruz.” dedi.

– “Alzheimer ve Parkinson değil, birçok dokunun hastalığını ortadan kaldıracak”

Şahin, Alzheimer, Parkinson ve diğer nörodejeneretif hastalıkların temelinin proteinlerin çökmesiyle ilgili olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

“Proteinlerin normal fonksiyonları yapabilmeleri için bozulmamış olmaları gerekiyor. Bozuldukları takdirde bunların ortadan kaldırılması gerekiyor. Biz bunu kolay bir yöntemle ortaya koyduk. Sadece bir ilaçla ve yıllardır kullanılan bir ilacın bu sistemi çalıştırdığını gördük. Bu sistem çalıştığında, bundan sonra çökmeler engellenecek. Birçok hastalık, Alzheimer üzerine konuşuyoruz ama kanser, diyabet gibi birçok hastalık temelde ‘bozulmuş proteinlere karşı oluşan cevaptan kaynaklanıyor’ diye iddialar var. Belli ölçüde de doğru. Bunlar da düzelmiş olacak. Bu sadece Alzheimer ve beyin hastalıkları olarak değil, birçok dokunun hastalığını ortadan kaldıracak.”

Prof. Dr. Şahin, çalışmasının Nature grubuna dahil Q1 sınıfında olan “Scientific Reports” dergisinde yayınlandığını sözlerine ekledi.

(AA/RU/FEZ)