İsrail, Gazze’deki “nadir eserleri” yok ederek Filistin kimliğini “kırıma” uğratıyor

İsrail’in Gazze Şeridi’nde düzenlediği saldırılarda yerle bir olan Miras İzleme Kurumu bünyesindeki Osmanlı dönemine kadar uzanan el yazması eserler ve tarihi belgeler kurtarılmayı bekliyor.

İsrail’in Gazze’de 2 yıl boyunca uyguladığı politikalar yalnızca askeri kontrol ile sınırlı kalmadı ve “tarihsel varlığı silme, kimliği zayıflatma ve hafızayı parçalama” gibi amaçlar güttü.

Kurulduğundan beri “Filistinlilerin bu topraklarda aslında hiç var olmadığı” söylemini üretmeye ve yaymaya çalışan İsrail, bunun için mekanları yok etti, isimlerini İbranice’ye çevirdi ya da farklı amaçlarla kullandı. Filistin sembollerine, diline ve arşiv kayıtlarına saldırdı.

Gazze’de 2 yıl boyunca süren çok boyutlu “kıyım” da İsrail’in 77 yıldır uyguladığı bu politikanın gün yüzüne çıktığı bir sahne oldu. İsrail’in amacı “Filistinlilerin bu toprakların varisi olmadığı” anlatısını yaymak olarak değerlendiriliyor.

Gazze kentinde 9 katlı bir binada bulunan Miras İzleme Araştırma, Çalışma ve Yayın Kurumu da İsrail’in bir milletin kimliğini ve tarihini yok etme politikasından nasibini aldı. Kurum bünyesindeki nadir eserler bugün enkaz altında ve kurtarılmayı bekliyor.

– Nadir eserler enkaz altında ve acınacak halde

Miras İzleme Kurumu Genel Müdürü Hanin el-Amassi, kurum bünyesindeki nadir eserlere ve bugünkü durumlarına ilişkin bilgi verdi.

Kurum bünyesinde nadir koleksiyonlar ve 1948 öncesinde basılmış kitaplar olduğunu söyleyen Amassi, “Halihazırda bu kurum yıkılmış durumda. Bu ilk saldırı da değil. 2014’deki saldırılarda da hedef alındı ama yeniden ayağa kalktı. Ama bu savaşta ne insan kaldı, ne bina ne de tarih. Yazma eserler, belgeler, evraklar ve Osmanlı sicillerinden oluşan tam bir arşiv şu an enkaz altında ve içler acısı bir halde. Zararın ne kadar büyük olduğunu bilmiyoruz.” dedi.

Kurumun tarih, coğrafya, astronomi, siyaset ve edebiyat alanında yazma eserler ihtiva ettiğini kaydeden Amassi, Gazze tarihiyle ilgili en büyük ve en önemli kaynaklardan biri olarak kabul edilen Osman Mustafa et-Tabba’ın yazdığı “Gazze Tarihi Üzerine Azizlerin Sunusu” isimli eseri buna örnek verdi.

Amassi, Miras İzleme Kurumu’nun elindeki eserlerin Osmanlının son döneminden başlamak üzere 1948’e kadar uzanan bir tarih skalasına sahip paha biçilemez eserler olduklarını dile getirdi.

– İsrail kasıtlı olarak tarihi ve kültürel mirası yok etmeye çalışıyor

Amassi, İsrail’in kasıtlı olarak Gazze’deki tarihi eserleri ve arşiv altyapısını yıkarak Filistin halkının somut olan ve olmayan tarihini ve mirasını yok etmeye çalıştığını belirtti.

Kurumun yıkılmasıyla birlikte bir tarihin enkaz altında kalışının doğuracağı sonuçlarla ilgili Amassi, şunları kaydetti:

“El yazması eserler ve kültürel miras her halkın kimliğini teşkil eder. Bunların yakılması ve yıkılmasıyla bir halkın kimliği, medeniyeti yıkılır. Bu halkın yüzlerce yıllık köklü bir geçmişi var. Şimdi nesiller arasında boşluk oluşacak.

Filistin’e ait köylerle ilgili Osmanlı dönemi ve 1948 öncesi dönem, sicil kayıtlarından silindi. Bunların elektronik ortama aktarılmış nüshaları da yok. Bu da araştırmalarda büyük bir boşluk oluşmasına ve kaynak eksikliği yaşanmasına neden olacak.”