KHYD Başkanı Kanlıada: “Nüfusa göre tarama oranı yüzde 8’in altında”

Kanser Hastalarına Yardım Derneği (KHYD) Başkanı Ayşe Kanlıada, taramaların devlet politikası haline getirilip, hiçbir şikayeti olmayan sağlıklı bireylere de yapılması gerektiğini belirtti.

Nüfusa göre tarama oranının yüzde 8’in altında olduğunu kaydeden Kanlıada, “Tarama programları sayesinde kanser çok küçükken, hatta öncü hücreler halindeyken dahi saptanabilir. Bu da yaşam süresini ve yaşam kalitesini artırır. Ayrıca erken tanı sayesinde daha sınırlı cerrahi işlemlerle hastanın tedavisini mümkün kılar” dedi.

Derneğe her yıl ortalama 200 meme kanseri vakası geldiğine dikkat çeken Kanlıada, yaş seviyesinin çok aşağılara düştüğünü ifade ederek, mamografi çekilmeyen yaşlarda ultrason ve cerrah kontrolü yaptırmak gerektiğini vurguladı. 

Derneğin en büyük giderlerinden birinin kira olduğunu dile getiren Ayşe Kanlıada, “Dört tane dükkanımız var, hepsi kira ve döviz” diyerek, bir bina inşa etmeyi planladıklarını açıkladı.

KHYD Yönetimi, Çağlayan bölgesindeki Dernek ofisinde düzenlenen basın toplantısında geçen bir yılı değerlendirdi.

-Kanlıada

Toplantıda konuşan KHYD Başkanı Ayşe Kanlıada, KHYD’nin 32 yıldır faaliyette ve en fazla üyeye sahip dernek olduğunu ifade ederek, “Çünkü bizim üyelerimizin hepsi kanser hastası” dedi. Kanlıada, diğer derneklerden farklı olarak üyelerinden aidat almayan bir yapıda olduklarını belirtti.

Sivil toplum örgütlerinde değişimler ve yeniliklerin elzem olduğunu dile getiren Kanlıada, KHYD’de uzun aranın ardından özellikle başkan değiştikten sonra bazı sancılar yaşadıklarını anlattı. Kanlıada, “Biz bu sorunları minimize ederek, yolumuza devam ettik” dedi.

Yeni yönetimin, görevine başladığı günden itibaren kurduğu sistem ile birçok konuda çalışmalar yürüttüğünü, yeni projeleri hayata geçirme yolunda önemli bir mesafe kat ettiğini belirten Kanlıada, yeni bir ofis alanı oluşturarak, personele daha iyi ve sağlıklı ortam yaratıldığını, verimli şartlarda çalışmalarının sağlandığını kaydetti.

Özellikle etiketli bağış ürünleri ve ikinci el ürünlerin satışa sunulabilmesi için “Dernek Butiği” oluşturulduğunu ve modern bir görünüm kazandırıldığını ifade eden Kanlıada, hastaların ihtiyacı olan ekipmanların anında karşılanmasını kolaylaştırmak amacıyla Derneğe ait depolarda düzenlemeler yapıldığını ve stokların güncellendiğini söyledi. 

Hastaların birçoğu için kullanılan korse, torba, protez, hasta bezi gibi acil ihtiyaç malzemeleri için şirketler ile anlaşma sağlanarak, bu malzemelerin anında hastalara ulaştırıldığını ifade eden Kanlıada, hasta kayıtlarının yıllara göre dijital ortamda tutulmaya başladığını kaydetti.

Kanser hastalarına, tedavileri süresince onkolog önerisi doğrultusunda psikolog ve/veya psikiyatrist desteğinin Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi’ndeki ilgili birimlerde sağlandığını ifade eden Ayşe Kanlıada, psikolojik tedavi ihtiyacı olan hastaları gerekli işlemleri yaparak, Sağlık Bakanlığı bünyesine aldıklarını belirtti.

Hasta hakları konusunda danışmanlık ve eğitim şeklinde bölgelerde toplantılar organize ettiklerini dile getiren Kanlıada, paydaş örgütlerle ortak çalışmalar yürütüldüğünü anlattı. Kanlıada, hastalara nasıl davranılması gerektiği konusunda personelin belli aralıklarla hizmet içi eğitim aldığını da dile getirdi.

Erkeklere yönelik psa testi için her bölgede taramalar yaptıklarını belirten Kanlıada, “Bu da bizim topluma verebileceğimiz ne varsa vermeye çalıştığımızın bir göstergesidir” dedi.

İngiltere’de federasyon çatısı altındaki derneklerle iletişim içinde olduklarını ve projeler üzerinde çalıştıklarını dile getiren Kanlıada, Avustralya’daki Humanity For All (HFA) ekibiyle de bağlantı kurduklarını, Kıbrıslı Türk insanların üye olduğu beş kişilik ekibin adaya gelerek, iki konteyner eşya ve teknik malzeme getirdiğini anlattı.

Tedavi gören çocukların eğitimi konusunda Yakın Doğu Üniversitesi ile protokol imzaladıklarını belirten Kanlıada, Meme Kanseri Farkındalık etkinlikleri çerçevesinde de Yakın Doğu Üniversitesi Eğitim Fakültesi ile yapılan iş birliği ile tüm okullarda kanser konusunda bilgilendirme ve seminerler düzenlendiğini söyledi.

-“Her tarafı pembeye bürümek tek başına yeterli değildir”

“Ancak her tarafı pembeye bürümek tek başına yeterli değildir” diyen Kanlıada, “Erken teşhisi mümkün kılacak geniş kapsamlı, sürdürülebilir ve bilimsel kanıtlara dayalı tarama programları hayata geçirilmelidir. Aksi takdirde Ekim ayı boyunca yapılan tüm etkinlikler bir sembolik anlamdan öteye gitmez” vurgusu yaptı.

Taramaların devlet politikası haline getirilip, hiçbir şikayeti olmayan sağlıklı bireylere de yapılması gerektiğinin altını çizen Kanlıada, “Tarama programları sayesinde kanser çok küçükken, hatta öncü hücreler halindeyken dahi saptanabilir. Bu da yaşam süresini ve yaşam kalitesini artırır. Ayrıca erken tanı sayesinde daha sınırlı cerrahi işlemlerle hastanın tedavisini mümkün kılar. Fiziksel ve psikolojik iyileşmeyi kolaylaştırır” dedi.

-“Taramalar nüfusa göre yüzde 8’in altında”

Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, başarılı bir tarama programının olduğunu söylemek için toplumun yüzde 70’ine ulaşılması gerektiğini ifade eden Kanlıada, ülkede bu oranın nüfusa göre yüzde 8’in altında olduğunu belirtti. Taramalar için kalıcı çözümün sistemli ve güçlü bir programla mümkün olabileceğini dile getiren Kanlıada, erken tanının hayat kurtardığını vurguladı.

Yıllardır dile getirdikleri gezici hastane fikrinin fizibilite açısından uygun görülmediğini aktaran Kanlıada, “Gezici araca sıcak bakılmıyorsa mamografi, ultrason sayımızı artıralım” dedi.

Derneğe her yıl ortalama 200 yeni meme kanseri vakası geldiğine dikkat çeken Kanlıada, “Yaş seviyemiz çok aşağılara düştü. Dolayısıyla mamografi çekilmeyen yaşlarda ultrason ve cerrah kontrolü yaptırmamız lazım” diye konuştu.

-“Kiradan kurtulmamız lazım”

Derneğin en büyük giderlerinden birinin kira olduğunu kaydeden Kanlıada, “Dört tane dükkanımız var, hepsi kira ve döviz. Bu giderleri ortadan kaldırmak için Lefkoşa Türk Belediyesi’nde olan bir projemiz, Güvenlik Kuvvetleri’nin kullanımımıza verdiği bir arsamız var” dedi. Kanlıada, bir bina inşa etmeyi planladıklarını açıkladı.

“Kiradan kurtulmamız lazım, 30 yıldır verdiğimiz kiralarla neler yapabilirdik” diye konuşan Kanlıada, sivil toplumla birlikte binayı yaparak, topluma hediye etmek istediklerini söyledi. Dernek Başkanı Kanlıada, derneğe bağış yapan ve katkı koyan herkese teşekkür etti.

-Bebek

KHYD Yönetim Kurulu Üyesi Yiğit Bebek ise söz alarak, araçların dahi altı ay veya yılda bir bakıma götürüldüğünü belirterek, yüzde 8’lik tarama oranının çok düşük olduğunu kaydetti.

Haber: Afet İlban   Fotoğraf: Süleyman Önal