Trump, ikinci başkanlık döneminde “vergi düzenlemesi” zaferiyle elini güçlendirdi

ABD Başkanı Donald Trump, dün imzaladığı vergi indirimleri ve harcama kesintilerini içeren düzenlemeyle ikinci başkanlık döneminin ekonomik temel taşlarını atarken, yasalaşan tasarının 10 yılda bütçe açığını 3,4 trilyon dolar artırması bekleniyor.

Trump’ın seçim kampanyasında vadettiği geniş kapsamlı vergi indirimleri ve harcama kesintilerini içeren düzenleme, Kongrede uzun süren tartışmalar ve yapılan değişiklikler sonrasında kabul edildi.

ABD Senatosunda yapılan çekişmeli oylamada, tüm Demokratlar tasarıya karşı çıkarken, 3 Cumhuriyetçi senatör de “hayır” oyu verdi.

Senatodaki oylamada 50-50 eşitliğini ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in oyu bozdu, tasarı böylelikle 50’ye karşı 51 oyla geçerek Temsilciler Meclisine gönderildi.

Temsilciler Meclisinde de tüm Demokratların ve 2 Cumhuriyetçi vekilin karşı yöndeki oyları, tasarının geçmesini engellemeye yetmedi ve düzenleme 214’e karşı 218 oyla Trump’ın masasına gönderildi.

Böylece hem Senato hem de Temsilciler Meclisinde daha fazla sandalyeye sahip olan Cumhuriyetçiler, parti içi muhalefete rağmen birleşerek önemli bir zafer elde etti.

– Trump düzenlemenin “tarihi bir başarı” olduğunu söyledi

Düzenlemeyi 4 Temmuz Bağımsızlık Günü’nde imzalayarak yasalaştıran Trump, bunu “tarihi bir başarı” olarak nitelendirdi.

Trump, tasarının Amerikan tarihindeki en büyük vergi indirimi, en büyük harcama kesintisi ve en büyük sınır güvenliği yatırımını içerdiğini anlattı.

Tasarının masasına gelmesi için çalışan Temsilciler Meclisi üyeleri ve senatörlere teşekkür eden Trump, “Bu yasa tasarısı muazzam bir ekonomik büyümeyi tetikleyecek ve ülkeyi ayakta tutan fabrika işçileri, çiftçiler, tamirciler, garsonlar, polis memurları, itfaiyeciler, kömür madencileri gibi çalışkan vatandaşları ayağa kaldıracak.” dedi.

Uzmanlar, Trump’ın “muhalifleri hizaya getirmek” için kişisel olarak devreye girdiğini ve tasarının geçirilmesi çağrıları yaptığını anımsattı.

Düzenlemenin Cumhuriyetçi Parti içinde fikir ayrılıklarına yol açtığına işaret eden uzmanlar, parti içi anlaşmazlıklara rağmen tasarıyı geçirmek için birleşilmesinin gelecek düzenlemeler için de Trump’ın elini güçlendireceğini söyledi.

– Sınır güvenliği ve savunma harcamalarında artış bekleniyor

Trump’ın ilk dönemindeki vergi indirimlerinin kalıcı hale getiren ve kapsamını genişleten düzenlemede, sınır güvenliği ve göçmenlik denetimi için ciddi miktarda fon ayırılmasıyla savunma harcamalarının artırılması öngörülüyor.

Düzenleme, düşük gelirlilere sağlık sigortası ve beslenme yardımı sağlayan Medicaid ve SNAP gibi programların “yalnızca gerçekten ihtiyaç sahiplerine yönlendirilmesine” ilişkin harcama kesintileri yapılmasını da içeriyor.

Temiz enerji teşviklerini kaldıran düzenleme, yerli enerji üretimi ve kömür gibi sektörler için yeni vergi teşvikleri sunuyor.

Düzenleme, bahşiş, fazla mesai veya belirli araç kredisi faizlerine vergi muafiyeti gibi maddeleri de içinde bulunduruyor.

– Kongre üyelerinin görüşleri ayrışıyor

Kongredeki Cumhuriyetçiler, düzenlemenin ekonomik büyümeyi teşvik edeceğini ve kamuda israfı azaltacağını savunurken, sınır güvenliği ile savunmaya yönelik harcamaların artırılmasının da “Önce Amerika” gündemini destekleyeceğini düşünüyor.

Demokratlar ise sosyal güvenlik programlarındaki kesintilerin, “zenginlere vergi indirimi sağlamak” adına savunmasız grupları göz ardı ettiğini öne sürüyor.

Temiz enerji teşviklerinin geri alınmasının iklim hedeflerine ulaşılmasına zarar vereceğini belirten Demokratlar, düzenlemenin çevresel etkilerine dikkati çekiyor.

Demokratlar, “zenginleri kayırdığını” düşündükleri düzenlemeyi, bütçe açığını artıracağı için mali disipline de aykırı buluyor.

– CBO, düzenlemenin zenginlere fayda sağlarken, yoksullara zarar vereceğini söylüyor

ABD Kongresi Bütçe Ofisi (CBO), düzenlemenin yoksulların kaynaklarında azalışa, zenginlerin kaynaklarında ise artışa neden olacağını öngörüyor.

CBO, düzenlemenin Temsilciler Meclisinde 22 Mayıs’ta kabul edilen versiyonuna göre yaptığı gelir dağılımı analizinde, ülkede en düşük gelire sahip yüzde 10’luk grubun kaynaklarında yılda 1589 dolar düşüş yaşayacağını tahmin ediyor.

En üst gelir grubundaki yüzde 10’luk kesimin ise kaynaklarında yılda 12 bin 44 dolar artış yaşanması bekleniyor.

CBO, yoksulların kaynaklarındaki kaybın büyük ölçüde sağlık sigortası Medicaid ve gıda yardımı programlarındaki kesintilerden kaynaklanacağını, vergi kesintilerinin de üst gelir grubunda kaynak artışına neden olacağını ifade ediyor.

– Gelirlerin harcamalardan daha fazla azalması bekleniyor

Düzenlemenin 10 yılda yaklaşık 4,5 trilyon dolar vergi indirimi ve 300 milyar dolar ek harcama ile bütçe açığını genişletmesi beklenirken, mevzuatın yaklaşık 1,4 trilyon dolar harcama kesintisiyle bir miktar tasarruf sağlayacağı öngörülüyor.

Böylelikle CBO, düzenlemenin 1 Temmuz’da Senatoda kabul edilen şekliyle yürürlüğe girmesinin, ABD’nin bütçe açığını 2034’e kadar 3,4 trilyon dolar artıracağını tahmin ediyor.

– IMF, düzenlemenin bütçe açığının azaltılmasına yönelik tavsiyesiyle uyumlu olmadığı görüşünde

Uluslararası Para Fonu (IMF) Sözcüsü Julie Kozack, düzenlemenin Temsilciler Meclisinde görüşüldüğü esnada yaptığı basın toplantısında, tasarının bütçe açığını artıracağını belirterek, IMF’nin federal borcun azaltılması tavsiyesine ters düştüğünü söyledi.

Kozack, IMF’nin, ABD’nin kamu borcunun Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’sına (GSYH) oranını düşürmek için zamanla bütçe açığını azaltması gerektiği yönündeki tutumunu koruduğunu anlattı.

Borcun düşürülmesi için mali konsolidasyon gerektiğine işaret eden Kozack, bu sürece erken başlanmasının önemini vurguladı.

Kozack, ABD’nin bütçe açığını ve borcunu azaltmak için elinde birçok farklı politika seçeneği bulunduğuna değinerek, bunların ele alınması konusunda ülke içinde bir uzlaşma sağlanması gerektiğini kaydetti.

– Düzenleme Trump ile Musk’ın da arasını açmıştı

Geçen yılki seçimlerde desteklediği Trump’ın yönetiminde bir dönem yer alan ve Hükümet Verimliliği Departmanına (DOGE) liderlik eden iş insanı Elon Musk, düzenlemeye bütçe açığını artıracağı gerekçesiyle şiddetle karşı çıkmıştı.

Düzenlemenin DOGE’un misyonuna ters düştüğünü söyleyen Musk, bunu “iğrenç bir rezalet” olarak nitelendirmişti.

Musk’ın düzenlemeye yönelik eleştirilerinin dozunu artırması bir dönem “sıkı dost” olduğu Trump ile arasını açmıştı.

Trump ise Musk’ın düzenlemeyi elektrikli araç teşviklerini kaldıracağı gerekçesiyle eleştirdiğini öne sürmüştü.

Devlet teşvikleri olmasaydı Musk’ın “dükkanı kapatıp Güney Afrika’ya dönmek zorunda kalacağını” belirten Trump, Musk’ın şirketlerinin aldığı sübvansiyonların incelenmesi gerektiğini, böylelikle DOGE’un hedeflediği tasarrufların yapılabileceğini kaydetmişti.

Musk, tasarıya destek veren Cumhuriyetçileri hedef alırken, yeni parti kurabileceğini belirtmişti.

Dün X hesabından yaptığı paylaşımda da “4 Temmuz Bağımsızlık Günü” olduğuna dikkati çeken Musk, “Bağımsızlık Günü, iki partili (bazıları tek partili der) sistemden bağımsızlık isteyip istemediğinizi sormak için mükemmel bir zamandır.” ifadesini kullandı.

Musk, “Amerika Partisi’ni kurmalı mıyız?” diyerek, X’te yeniden bir anket açtı.