Yüksek oranlı fiyat artışları nedeniyle Avrupa’da “tereyağı krizi” yaşanıyor

Avrupa genelinde maliyetler ve üretim yetersizliği nedeniyle tereyağı fiyatında yaşanan yüksek oranlı artışlar, hem tüketiciler hem de ekonomi yönetimleri için soruna dönüştü.

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) verilerine göre, AB ülkelerinde tereyağı fiyatları şubatta yıllık ortalama yüzde 30 arttı. Avrupa’nın en kalabalık nüfusuna sahip Almanya’da da Federal İstatistik Ofisi (Destatis) verilerine göre ocak ayında tereyağının üretici fiyatı yıllık bazda yüzde 39,8 düzeyinde artış gösterdi.

Söz konusu oranların Avro Bölgesi’nde yüzde 2,5 düzeyinde gerçekleşen ocak ayı enflasyonunun çok üstünde olması dikkati çekiyor.

Ayrıca Avrupa’da tereyağı 250 gramlık ambalajlarda satıldığı için tüketiciler çok kullanılan ürünleri sık sık almak zorunda kalıyor ve fiyattaki dalgalanmaları daha çok hissediyor. Bu durum da enflasyon beklentilerini düşürmeye yönelik politikalara zarar veriyor.

– Marketler tereyağı için promosyon düzenliyor

Kıtada tüketiciler tereyağı için tarihin en yüksek fiyatını öderken, süpermarketler indirimli tereyağı için promosyon düzenliyor.

Süpermarketler, panik alımlarını önlemek için her müşteri için en fazla 4 paket tereyağı (her paket 250 gram) limiti koyuyor. Bunun yanında bazı süpermarketlerde ise tereyağı, havyar gibi lüks ürünlerle birlikte özel güvenlikli raflarda saklanıyor.

– Polonya, fiyatları düşürmek için donmuş tereyağı rezervlerini satıyor

Almanya’nın komşusu Polonya’da ise tereyağı fiyatları siyasetin gündeminde yer alıyor. Ülkede tereyağı lüks bir ürün haline gelirken, hükümet acil önlemlere başvurdu.

Mayıs 2025’teki cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde artan fiyatları dengelemek isteyen Polonya hükümeti, Aralık 2024’te stratejik tereyağı rezervinden 1.102 tonun serbest bırakılacağını açıklamıştı. Polonya Stratejik Rezervler Ajansı da tuzsuz dondurulmuş tereyağını işletmelere kilosu 7 dolardan satılacağını duyurmuştu.

– Maliyetler artıyor, üretim düşüyor

Bu arada Avrupa’da çiftçiler pahalı ham madde ve enerji, düşük süt fiyatları, yüksek nakliye maliyetleriyle mücadele ederken, bu durumun da tereyağında üretim sıkıntısına yol açtığı belirtiliyor.

Bunun yanında, son yıllarda Avrupa genelinde konsantre yem kullanımının artmasıyla sütün yağ içeriği normalden daha düşük olduğu için tereyağı üretiminin de azaldığı ifade ediliyor.

Ayrıca geçen yıl Avrupa Birliği’ndeki inek sayısı 20 milyonun altına düşerken, Hollanda ve İrlanda gibi önemli süt ve tereyağı endüstrisine sahip ülkelerde de tarım politikası konusunda şiddetli tartışmalar yaşanıyor.

Avrupa genelinde ise hükümetlerin iklim politikaları ve artan maliyetler nedeniyle çiftçi protestoları da artıyor.